ویژگی های بلوغ در کودکان مبتلا به اوتیسم و کودکان عادی

زمانی که کودکان از هر گروهی به سنین بلوغ می رسند، تغییرات جسمانی وو روانی چشم گیری در آنها مشاهده می شود.
 برای کودکان مبتلا به اوتیسم که قبل از این دوره در برابر تغییرات حتی بسیارر اندک و جزئی مقاومت و سرسختی نشان می دادند، انطباق با تغییرات جدی دوره بلوغ بسیار دشوار بوده و ممکن است موجب اضطراب و آشفتگی در آنها شود.

زمانی که کودکان از هر گروهی به سنین بلوغ می رسند، تغییرات جسمانی و روانی چشم گیری در آنها مشاهده می شود.
برای کودکان مبتلا به اوتیسم که قبل از این دوره در برابر تغییرات حتی بسیار اندک و جزئی مقاومت و سرسختی نشان می دادند، انطباق با تغییرات جدی دوره بلوغ بسیار دشوار بوده و ممکن است موجب اضطراب و آشفتگی در آنها شود.
البته نباید از یاد برد که از نظر روانی نیز تغییرات مثبتی در همه نوجوانان رخ می دهد که موجب رشد مهارت های انطباقی و سازگاری آنها با تغییرات جسمانی پدید آمده می شود. مواردی مانند رشد مغزی و قوای شناختی، حافظه کاری و زبان بر درک آنها از دنیای پیرامون می افزاید.
افراد مبتلا به اوتیسم نیز از این قاعده جدا نبوده و گاه به وضوح می توان تغییرات مثبت رفتاری را که به دنبال این تغییرات روانی ایجاد شده است را در آنها دید.

بسیاری از نوجوانان مبتلا به اوتیسم همانند دوران قبل از بلوغ که نسبت به تغییرات بسیار حساس و تحریک پذیر بودند، در این دوره نیز از سویی نسبت به تغییرات عمیق و گستردۀ جسمی که ناشی از افزایش سطح هورمون ها می باشد و از سوی دیگر نسبت به تغییر در انتظارات و تقاضاهای محیطی، دچار حساسیت افراطی می شوند.
در بسیاری از موقع حساسیت های افراطی، موجب تحریک پذیری و پرخاشگری های بیشتر از حد معمول در آنها می شود. میزان کنار آمدن نوجوان با تغییرات ایجاد شده در این دوره وابسته به آمادگی قبلی و افزایش سطح آگاهی آنها از این تغییرات است.
برای تحقق این هدف بهتر است موارد زیر قبل از بلوغ و یا ضمن این دوره آموزش داده شود.
–  تصاویری از آدم ها در سنین مختلف، مانند تصویر پدر، مادر، پدر بزرگ و مادربزرگ و دوستان را به او نشان دهید و در مورد تغییراتی که آنها نیز در طی زمان کرده اند، با او صحبت کنید.
–  تصاویری از خود نوجوان، از کودکی تا دوره ای که در آن به سر می برد، یا فیلم هایی که بیانگر تغییرات رشدی در او می باشد را به او نشان دهید و در مورد تغییرات ایجاد شده، با وی صحبت کنید.
– از روش داستان های اجتماعی که دربرگیرندۀ ویژگی ها و حالت های نوجوانان در این سن، انتظارات محیط و واکنش آنها نسبت به این تغییرات است، استفاده کنید.

از نظر ویژگی های جنسی، نوجوانان مبتلا به اوتیسم شبیه همسالان غیر اوتیستیک خود می باشند. تفاوت بین آن  ها بیشتر بر سر رفتارهای انطباقی با شرایط جنسی ایجاد شده می باشد.
بسیاری از نشانه ها و پیام های جنسی و عاطفی در این سن، که برای بسیاری از نوجوانان آشنا و قابل درک است، برای نوجوانان مبتلا به این اختلال قابل درک نیست و درنتیجه ممکن است پاسخ های بسیار ابتدایی، عینی و یا دور از عرف و ملاحظات اجتماعی بدهند.
برای مثال به جای آغاز سنجیده و ظریف و یک گفتگو و ارتباط مناسب با فردی از جنس مخالف که به او علاقه مند شده است، ممکن است در همان ابتدا بسیار به او خیره شود، فاصلۀ فیزیکی را رعایت نکند و یا تقاضاهای نامعقول و مخالف عرف از او داشته باشد.
مشکلات رفتاری آنها در زمینۀ جنسی بیشتر ناشی از عدم شناخت و ویژگی های زیستی دوران بلوغ و فقدان آگاهی از ملاحظات اجتماعی، فرهنگی، عرفی و عدم درک نشانه ها و ژست ها می باشد. برخی از این مشکلات رفتاری عبارتند از:
–  خیره شدن به دیگران
–  تماس نامناسب و یا عدم رعایت فاصلۀ فیزیکی با آنها
–  صحبت کردن دربارۀ موضوعات نامناسب
–  برهنه شدن یا خودارضایی و تماس با قسمت های خصوصی بدن در جمع
–  استفاده از روش های ناپخته و ابتدایی در ارتباط با جنس مخالف
–  انجام رفتارهای پر خطر و آمادگی برای ابتلا به بیماری های مقاربتی.
بسیاری از والدینِ این نوجوانان به شدت نگران رفتار جنسی آنها در اجتماع می باشند. خانواده در این مورد بهتر است رفتارهای زیر را انجام دهد.
– رفتارهای او در این زمینه نباید شما را متعجب و یا برانگیخته کند. به دنبال راه های مطلوب برای برخورد باشید و از هر نوع سرزنش، تحقیر و ایجاد احساس گناه و ترس در او بپرهیزید.
–  با او دربارۀ نحوۀ ارتباط با جنس مخالف صحبت کنید، به ویژه در زمان هایی که او نیاز به این صحبت ها دارد، مانند زمان مواجه شدن با موقعیت های هیجانی ناشی از ملاقات با جنس مخالف.
–  از او دربارۀ آنچه در این زمینه می داند و امیال و نگرانی هایش بپرسید.
–  در مورد ملاحظات اجتماعی و عرفی، حساسیت های جنس مخالف و مهارت هایی را که باید در این زمینه داشته باشد گفتگو کنید. به عبارتی محدودیت های واقعی و محکم را دربارۀ رفتارهای نامناسب به او بگویید.
بسیاری از نوجوانان، افت و خیزهای خلقی را به دلیل رشد زیستی، افزایش ترشح هورمون ها و بالا رفتن سریع خودآگاهی تجربه می کنند. افسردگی آنها از نوع بالینی نیست بلکه بیشتر از نوع غمگینی و احساس بیهودگی می باشد.
برخلاف نوجوانان غیر اوتیستیک که در این سنین بسیار زیرکانه، نقص ها و نارسائی های خود را پنهان و نقاط قوت خود را بزرگ نمایی می کنند، نوجوانان مبتلا به اوتیسم، از سویی بیش از گذشته به نارسائی های ارتباطی و رفتاری خود آگاه می شوند و از سوی دیگر فاقد مهارت های همسالانشان برای پنهان کردن ضعف ها و بزرگ نمایی قوت خود می باشند.
یک نوجوان مبتلا به اوتیسم دربارۀ خود می گوید: من می دانم که با آنها فرق دارم. آنها توانایی هایی دارند که من ندارم. پدر و مادرم انتظاراتی از من دارند، اما من نمی توانم آن طور که آنها می خواهند باشم. شاید آنها را ناراحت کنم ولی کاری نمی توانم بکنم.
ویژگی های رفتاری زیر در اعضای خانواده، بستگان و مربیان می تواند در کاهش افسردگی نوجوان کمک کند.
– پذیرش بی قید و شرط نوجوان و محبت غیر مشروط به او
– عدم بزرگ نمایی ضعف های او
– عدم مقایسه او با همسالان
– شناخت و رشد استعدادها و ظرفیت هایی که از آن برخوردار است.
– درک نیازهای او و تحت فشار نگذاشتن وی برای برآورده ساختن آنچه دیگران برای او ضروری می دانند.
– فراهم نمودن شرایط و تشویق او به شرکت در فعالیت ها و برنامه هایی که متناسب با علاقه و توانش می باشد.

به اشتراک گذاری این نوشته

یک دیدگاه